Dim ond 4 o bob 10 oedolyn sy'n teimlo'n gyfforddus yn siarad â ffrindiau am arian

• Mae canfyddiadau hefyd yn dangos bod menywod yn llawer llai tebygol o deimlo'n gyfforddus wrth siarad am arian gyda'u ffrindiau (39%) o'u cymharu â dynion (50%). 
• Mae'r ymchwil ddiweddaraf gan MaPS yn cael ei chyhoeddi fel rhan o Wythnos Arian Siarad, ymgyrch flynyddol sydd wedi'i chynllunio i annog pobl i #DechrauSgwrsio am arian.
• Mae MaPS yn rhannu pump ffordd hawdd i bobl #DechrauSgwrsio ac yn annog defnydd o'r gwasanaeth diduedd HelpwrArianYn agor mewn ffenestr newydd am arweiniad a theclynnau am ddim. 
• Dechreuodd Paul o Swydd Hertford, sgwrs gyda HelpwrArianYn agor mewn ffenestr newydd yn ystod cyfnod anodd iawn yn ei fywyd: "Gwnaeth HelpwrArian fy rhoi  mewn cysylltiad â'r bobl iawn. Doedden nhw ddim yn feirniadol a gwnaethant fy helpu o sefyllfa enbyd."
• Dywed Jackie Spencer o MaPS: "Nid oes angen i sgyrsiau arian fod yn berffaith, ond mae angen iddynt ddigwydd."

Mae arolwg o dros 2,400 o oedolion yn y DU yn dangos bod ychydig dros pedwar o bob deg (44%) yn teimlo'n gyfforddus yn siarad â'u ffrindiau am arian, gydag ychydig dros hanner (52%) yn teimlo'n gyfforddus yn siarad am y pwnc gydag aelodau o'u teulu.

Mae'r ymchwil, a gynhaliwyd gan y Gwasanaeth Arian a Phensiynau ym mis Medi 2025, hefyd yn dangos bod menywod yn llawer llai tebygol o deimlo'n gyfforddus wrth siarad am arian gyda'u ffrindiau (39%) o'u cymharu â dynion (50%). Mae hyn er gwaethaf y canfyddiad cyffredin bod menywod yn fwy tebygol o siarad â'u ffrindiau am faterion personol. 

Canfuwyd hefyd bod pa mor gyfforddus rydyn ni'n teimlo wrth siarad am arian yn newid wrth i ni fynd yn hŷn. Dywedodd y rhai 55+ oed eu bod yn teimlo'n sylweddol llai cyfforddus yn siarad â'u ffrindiau am arian (37%) o'u cymharu â'r rhai 18-34 oed (56%).

Ymhlith y rhesymau pam mae pobl yn teimlo'n anghyfforddus yn siarad am arian gydag anwyliaid roedd embaras, ofn barnu a theimlad o fethiant. 

Mae'r ymchwil newydd hon yn cael ei ryddhau fel rhan o ymgyrch flynyddol MaPS, Wythnos SiaradArian. Cynhelir Wythnos Siarad Arian rhwng 3-7 Tachwedd, ac mae'n anelu at leihau'r stigma sy'n ymwneud ag arian trwy annog sgyrsiau agored ymhlith pawb, o deuluoedd a ffrindiau i gydweithwyr a chymunedau. 

Meddai Jackie Spencer o'r Gwasanaeth Arian a Phensiynau:

"Nid oes angen i sgyrsiau arian fod yn berffaith, ond mae angen iddynt ddigwydd. 

"Mae cymryd rheolaeth o arian, siarad yn agored amdano a rhannu'r baich y gall pryderon arian ei achosi yn aml yn helpu pobl i deimlo'n llai o straen neu bryder a mwy o reolaeth. Mae hefyd yn helpu pobl i wneud penderfyniadau ariannol gwell, mwy gwybodus.

"P'un a yw'n sgwrs gyflym am gyllidebu gyda phartner, cwestiwn i weithiwr proffesiynol pensiynau, neu gyflwyno'r cysyniad o gynilion i blentyn, byddwn yn annog pawb i ddechrau'r sgwrs a chymryd y cam cyntaf hwnnw."

Dyma pump peth syml i feddwl amdanynt wrth gael sgwrs gydag anwylyd am arian:

1. Rheolwch emosiynau: Mae'n arferol i deimlo'n emosiynol wrth siarad am arian ond ceisiwch aros yn dawel a chanolbwyntio. Os oes angen, neilltuwch amser arall i brosesu eich teimladau fel y gallwch feddwl yn glir yn ystod y sgwrs. 
2. Gwrandewch heb dorri ar draws: Gall siarad dros eich gilydd yn aml arwain at ddadleuon. Gadewch i bob person siarad. Os byddwch yn torri ar draws, awgrymwch gymryd tro fel bod pawb yn teimlo eu bod yn cael eu clywed. 
3. Osgowch fwrw bai neu farn: Dechreuwch frawddegau gyda "Rwy'n teimlo" neu "Rwy'n meddwl" yn lle "Chi." Gall cyhuddiadau ac iaith negyddol y corff effeithio ar y person arall i beidio â siarad.
4. Arhoswch ar y pwnc: Cadwch at y mater arian wrth law. Os bydd pryderon eraill yn codi, trafodwch nhw y tro nesaf. Mae hyn yn helpu i gadw'r sgwrs yn effeithiol ac ar y mater dan sylw.
5. Gwybod ble i gael help: Cadwch fanylion cyswllt elusennau neu wasanaethau cymorth yn barod rhag ofn bod angen help allanol arnoch i symud ymlaen. Er enghraifft, mae'r gwasanaeth HelpwrArian am ddim ac yn ddiduedd yn darparu ystod o arweiniad atheclynnau i'ch helpu i reoli eich arian – gan gynnwys y Cynlluniwr CyllidebYn agor mewn ffenestr newydd a'r Cyfrifiannell Cynilo am ddimYn agor mewn ffenestr newydd. Gallwch hefyd ymweld â HelpwrArian am arweiniad ar sut i siarad â rhywun agos atoch am arianYn agor mewn ffenestr newydd.  

Er bod siarad am arian gyda ffrindiau a theulu yn bwysig, mae hefyd yn hanfodol cael mynediad at y cymorth am ddim sydd ar gael drwy HelpwrArianYn agor mewn ffenestr newydd. 

Dechreuodd Paul o Swydd Hertford sgwrs gyda HelpwrArian yn ystod cyfnod anodd yn ei fywyd ac mae'n annog eraill i wneud yr un peth: 

"Ar ôl llawdriniaeth fawr ar y galon, strôc a arweiniodd at barlysiad, a chwâl perthynas, cafodd fy nghyllid ergyd enfawr.

"Ar ôl i'm banc ddechrau achos ailfeddiannu, cysylltais â HelpwrArian. Roedd angen i mi ddarganfod beth oedd fy opsiynau a rhoddodd HelpwrArian fi mewn cysylltiad â'r bobl iawn. Doedden nhw ddim yn feirniadol a gwnaethant fy helpu o sefyllfa enbyd.

"Ar ôl yr alwad roeddwn i'n teimlo mwy o reolaeth, yn deall fy opsiynau a beth i'w wneud nesaf."

– DIWEDD  –

• Cynhaliwyd yr ymchwil rhwng 9-17 Medi 2025 ac fe'i cynhaliwyd gan ddefnyddio cymysgedd o sawl panel ymchwil ar-lein. Mae hyn yn golygu bod y cyfweliad yn ymarfer hunan-gwblhau sy'n ei gwneud hi'n haws i bobl ateb yn onest am gyllid personol.
• Cynhaliwyd yr arolwg llawn hwn ymhlith sampl o 2,427 o oedolion y DU (18+) ac mae'n cynnwys hwb yn yr Alban, Cymru a Gogledd Iwerddon i sicrhau sampl gynrychioliadol gyda digon o gyfweliadau i adrodd ar ganfyddiadau ar gyfer pob cenedl.
• Mae'r canlyniadau wedi'u pwysoli i fod yn gynrychioliadol o boblogaeth oedolion y DU ar oedran, rhyw, rhanbarth, statws gwaith a gradd gymdeithasol.
• Mae'r term "arian" yn y datganiad i'r wasg hwn yn cyfeirio at gyllid personol.

Mae Wythnos Siarad Arian yn gyfle i bawb ddod at ei gilydd a chymryd rhan mewn digwyddiadau a gweithgareddau ledled y DU sydd wedi'u cynllunio i gynyddu ymdeimlad pobl o les ariannol trwy eu hannog i sgwrsio am gyllid personol.

Bydd yr ymgyrch eleniYn agor mewn ffenestr newydd yn cael ei chynnal rhwng 3-7 Tachwedd 2025 i annog pobl ledled y DU i 'ddechrau'r sgwrs'.

Nid oes angen i sgyrsiau arian fod yn berffaith –ond mae angen iddynt ddigwydd.